Σήμερα Δευτέρα 21 Δεκεμβρίου στις 12:02 ώρα Ελλάδας, ο Ήλιος θα βρεθεί στο χειμερινό ηλιοστάσιο, σηματοδοτώντας την έναρξη του φετινού χειμώνα στο βόρειο ημισφαίριο. 

Τις 1.200 θα φτάσουν οι θέσεις εργασίας που προτίθεται να δημιουργήσει η φαρμακευτική εταιρεία Pfizer στη Θεσσαλονίκη. Αυτό ανακοίνωσε κατά τη συζήτηση στο πλαίσιο του 31ου Greek Economic Summit, ο CEO της Pfizer, Αλβέρτος Μπουρλά, ο οποίος κατάγεται από την πρωτεύουσα της Μακεδονίας.

magnitikos polos earth
Με ρυθμό άνευ προηγουμένου στην καταγεγραμμένη ιστορία μετακινείται πλέον ο μαγνητικός βόρειος πόλος της Γης, στον οποίο βασίζονται οι πλοηγοί εδώ και αιώνες για τον προσανατολισμό τους και πιο πρόσφατα χρησιμοποιείται από τα αεροπλάνα έως τις εφαρμογές των «έξυπνων» κινητών τηλεφώνων.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, ο μαγνητικός βόρειος πόλος διασχίζει πια την περιοχή της Αρκτικής με ταχύτητα περίπου 50 χιλιομέτρων τον χρόνο και δεν δείχνει σημεία επιβράδυνσης στο «βηματισμό» του.

«Η κίνηση από τη δεκαετία του 1990 έχει γίνει πια ταχύτερη από κάθε άλλη φορά εδώ και τουλάχιστον τέσσερις αιώνες, χωρίς πραγματικά να ξέρουμε πολλά πράγματα για τις αλλαγές στον πυρήνα της Γης, που προκαλούν αυτή την κίνηση», δήλωσε στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» ο γεωφυσικός και ειδικός στο γεωμαγνητισμό δρ Σιάραν Μπέγκαν της Βρετανικής Γεωλογικής Υπηρεσίας.

Η γρήγορη αυτή κίνηση του μαγνητικού πόλου (ο οποίος διαφέρει από τον αντίστοιχο γεωγραφικό πόλο) αντανακλάται στην αναθεωρημένη έκδοση του Παγκόσμιου Μαγνητικού Μοντέλου που δόθηκε στη δημοσιότητα πριν λίγες μέρες από τη Βρετανική Γεωλογική Υπηρεσία και τα Εθνικά Κέντρα Περιβαλλοντικής Πληροφόρησης των ΗΠΑ. Σε συνδυασμό με τα δορυφορικά δεδομένα όπως του GPS, το εν λόγω μοντέλο αποτελεί το θεμέλιο της σύγχρονης πλοήγησης, ενώ οι συχνές αναθεωρήσεις του είναι αναγκαίες.

Αγνωστα τα αίτια

Magnetic North Pole Positions 2015

Από τον 16ο αιώνα που καταγράφηκαν τα πρώτα μαγνητικά στοιχεία, έως το τέλος της δεκαετίας του 1990, ο μαγνητικός βόρειος πόλος είχε μια σχετικά σταθερή πορεία, καθώς περιπλανιόταν αργά γύρω από την περιοχή του αρκτικού Καναδά. Όμως στη συνέχεια επιτάχυνε την κίνηση του και άρχισε μια νέα πορεία προς το βόρειο γεωγραφικό πόλο.

Η ταχύτητα του αυξήθηκε κι άλλο τα τελευταία χρόνια, καθώς κατευθύνεται γρήγορα προς τη Σιβηρία. Το 2019 ο βόρειος μαγνητικός πόλος πέρασε σε απόσταση 390 χιλιομέτρων ή περίπου τριών μοιρών από τον βόρειο γεωγραφικό πόλο και για πρώτη φορά διέσχισε τον μεσημβρινό του Γκρίνουιτς.

Το μαγνητικό πεδίο της Γης γεννιέται όπως στην περίπτωση ενός δυναμό, καθώς ο λιωμένος σίδηρος κινείται μέσα στα έγκατα του πλανήτη μας και δημιουργεί ηλεκτρικά ρεύματα.

Δεν είναι όμως σαφές στους επιστήμονες για ποιο λόγο τον τελευταίο καιρό το μαγνητικό πεδίο εμφανίζει μεγαλύτερη κινητικότητα και λιγότερη προβλεψιμότητα. Το γεγονός ότι ο λιωμένος σίδηρος βρίσκεται περίπου 3.000 χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια της Γης, προφανώς δυσκολεύει τη μελέτη του φαινομένου.

Το νέο παγκόσμιο Μαγνητικό Μοντέλο επίσης επιβεβαιώνει ότι το γήινο μαγνητικό πεδίο εξασθενεί κατά περίπου 5% κάθε αιώνα.

Αν αυτό συνεχιστεί, μπορεί να προκύψει αναστροφή του πεδίου (με το βόρειο μαγνητικό πόλο να έρχεται στη θέση του νότιου και αντίστροφα), κάτι που έχει ξαναγίνει αρκετές φορές στο παρελθόν. Την τελευταία φορά ήταν πριν περίπου 780.000 χρόνια, σύμφωνα με το γεωλογικό «αρχείο» της Γης.

Με βάση την εκτίμηση ότι αναστροφές συμβαίνουν κατά μέσο όρο κάθε περίπου 500.000 χρόνια, μια νέα αναστροφή φαίνεται να έχει καθυστερήσει.

Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά ποιες ακριβώς επιπτώσεις θα υπάρξουν στη φάση της αναστροφής. Με δεδομένο πάντως ότι το μαγνητικό πεδίο προστατεύει τη Γη από την ηλιακή και κοσμική ακτινοβολία, είναι πιθανό να υπάρξουν ανησυχητικές επιπτώσεις για τον ανθρώπινο πολιτισμό.

Εως ότου κατασταλάξει το μαγνητικό χάος της μεταβατικής φάσης της αναστροφής των πόλων, τα έμβια όντα και διάφορες κρίσιμες τεχνολογικές υποδομές (δορυφόροι, αεροπλάνα, ηλεκτρικά δίκτυα κ.α.) μπορεί να εκτεθούν σε επιβλαβή ακτινοβολία. Πάντως λίγοι γεωφυσικοί θεωρούν πιθανή μια τέτοια αναστροφή μέσα στους επόμενους λίγους αιώνες.

Όσον αφορά το πιο άμεσο μέλλον, οι επιστήμονες δεν έχουν ιδέα για πόσο ακόμη ο βόρειος μαγνητικός πόλος θα συνεχίσει την ίδια ή άλλη «τρελή» πορεία του και με ποια ταχύτητα. Περιέργως, στην άλλη πλευρά της Γης, ο νότιος μαγνητικός πόλος έχει παραμείνει σχεδόν σταθερός εδώ και δεκαετίες.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

anthropino soma

Είμαστε άνθρωποι στο περίπου; Με συνέντευξή του ο καθηγητής Ρομπ Νάιτ του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια-Σαν Ντιέγκο, στο BBC, αποκάλυψε τα ευρήματα της έρευνάς του.

Είμαστε περισσότερο μικρόβια, πάρα άνθρωποι, αφού τα ανθρώπινα κύτταρα αποτελούν μόνο το 43% των συνολικών κυττάρων που υπάρχουν σε ένα ανθρώπινο σώμα. Τα υπόλοιπα, που είναι και περισσότερα (57%) ανήκουν σε βακτήρια, ιούς, μύκητες και άλλους μικροοργανισμούς που φιλοξενούνται στο σώμα μας ή μάλλον το έχουν αποικίσει.

Η αποκάλυψη αυτή και ο ακριβής αριθμός μπορεί να οδηγήσει σε θεραπεία ανίατων ασθενειών, όπως το Πάρκινσον, αφού η ασθένεια φέρεται να συνδέεται με τα μικρόβια στο κορμί μας.

«Ανακαλύπτουμε ότι αυτά τα μικροσκοπικά πλάσματα μεταμορφώνουν πλήρως την υγεία μας με τρόπους που δεν είχαμε φανταστεί έως πρόσφατα» ανέφερε ο Νάιτ.

Είτε πάνω στο σώμα είτε μέσα σε αυτό, τα μικρόβια αφθονούν, αν και το πραγματικό «πάρτι» γίνεται στο ανθρώπινο έντερο, όπου υπάρχει η μεγαλύτερη συγκέντρωση και ποικιλία τους.

Αυτό σημαίνει ότι ο άνθρωπος δεν είναι μόνο άνθρωπος (ή μάλλον δεν είναι κατά πλειοψηφία άνθρωπος) ούτε από γενετική άποψη, αφού στο καθαρά ανθρώπινο γονιδίωμα των περίπου 20.000 γονιδίων θα πρέπει να προστεθεί το μικροβιακό γονιδίωμα, κάτι που ανεβάζει τον αριθμό των γονιδίων στο ανθρώπινο σώμα στα δύο έως 20 εκατομμύρια.

Με νέους δρόμους να ανοίγονται στην Ιατρική, οι επιστήμονες υποστηρίζουν πως παλαιότερες ασθένειες που ευθύνονται για εκατομμύρια θάνατων στο κόσμο, σε λίγα χρόνια θα θεραπεύονται με πολύ απλές λύσεις και επεμβάσεις.

e-daily

Πολύ μεγάλη επιτυχία για την ελληνική επιστημονική/ερευνητική κοινότητα, καθώς μέσω της «Εμβληματικής Δράσης» του Υπουργείου Ανάπτυξης & Επενδύσεων για την μελέτη του Covid-19, προέκυψε το πρώτο Ελληνικό, ταχείας ανίχνευσης τεστ αντιγόνου (“rapid antigen test”).

black hole

Όλη η επιστημονική κοινότητα περίμενε εδώ και μέρες με κομμένη την ανάσα την ανακοίνωση της NASA, που είχε προγραμματιστεί για τις 16:00 ώρα Ελλάδας. Οι επιστήμονες δίνουν ταυτόχρονα συνεντεύξεις Τύπου σε έξι μεγάλες πόλεις του κόσμου.

Η όλη διαδικασία διοργανώνεται από στελέχη του Εθνικού Ιδρύματος Επιστημών των ΗΠΑ (NSF) και του διεθνούς τηλεσκοπίου Event Horizon Telescope (EHT) κι αυτό από μόνο του υποδεικνύει ότι η ανακοίνωση αφορά σε μια ανακάλυψη στον κόσμο του Διαστήματος.
 
Το πιθανότερο σενάριο που «ακουγόταν» έντονα είναι ότι θα παρουσιαστούν για πρώτη φορά οι εικόνες που κατέγραψε το τεράστιο διαστημικό πρόγραμμα από μια μαύρη τρύπα, πιθανότατα αυτή που βρίσκεται στο κέντρο του γαλαξία μας, του Τοξότη Α*.

Όπερ και εγένετο! Το «φως» της δημοσιότητας, λοιπόν, είδε η πολυαναμενόμενη πρώτη φωτογραφία μιας μαύρης τρύπας.

Είναι.... τρία εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από τη γη και οι επιστήμονες την περιγράφουν ως «τέρας».

«Αυτό που βλέπουμε είναι μεγαλύτερο από ολόκληρο το ηλιακό μας σύστημα» αναφέρει ο καθηγητής Heino Falcke στο BBC. Η εντυπωσιακή φωτογραφία τραβήχτηκε από ένα δίκτυο οκτώ τηλεσκοπιών σε όλο τον κόσμο.

Δείτε την

μαύρη τρύπα

Τι ξέρουμε για την μαύρη τρύπα

Οι επιστήμονες του διεθνούς Τηλεσκοπίου Ορίζοντα Γεγονότων (Event Horizon Telescope-EHT) ανακοίνωσαν ότι για πρώτη φορά «φωτογράφησαν» τη μεγάλη μαύρη τρύπα που υπάρχει στο κέντρο ενός γαλαξία, συγκεκριμένα του γιγάντιου γαλαξία Μessier 87 (Μ87). Ή μάλλον τη «σκιά» που αυτή ρίχνει στο φωτεινό υπόβαθρο των αερίων που στροβιλίζονται γύρω της, αφού είναι αδύνατο να δει κανείς τι πραγματικά υπάρχει στο εσωτερικό της μαύρης τρύπας, από όπου δεν μπορεί να δραπετεύσει τίποτε, ούτε το φως…

Οι αστρονόμοι έχουν επιτέλους μια -έστω μικρή και θολή- εικόνα του περιβάλλοντος (του λεγόμενου «ορίζοντα γεγονότων») της μαύρης τρύπας, δηλαδή της συνοριακής περιοχής πέρα από την οποία δεν υπάρχει σημείο επιστροφής, καθώς ούτε καν το φως δεν μπορεί να δραπετεύσει. Γι’ αυτό το εσωτερικό μιας μαύρης τρύπας δεν είναι δυνατό να φωτογραφηθεί, αφού απλώς είναι …κατάμαυρο.

Τώρα για πρώτη φορά όμως έχουμε την πρώτη εικόνα από τις «σκιές» που ρίχνουν γύρω τους οι μαύρες τρύπες, οι οποίες προκαλούν ακραίες καμπυλώσεις του χωροχρόνου

Περιβαλλόμενες από στροβιλιζόμενα καυτά νέφη σκόνης και αερίων, εκπέμπουν ισχυρή ακτινοβολία και προδίδουν έμμεσα την ύπαρξη τους. Τώρα -αν μη τι άλλο- χάρη στη φωτογράφηση θα πειστούν ακόμη και οι… άπιστοι Θωμάδες ότι οι μαύρες τρύπες δεν είναι πλάσματα της επιστημονικής φαντασίας.

Το επίτευγμα, που αποτελεί ορόσημο στην αστρονομία και στην αστροφυσική, θεωρήθηκε δεόντως σημαντικό, ώστε η σχετική ανακοίνωση έγινε με έξι ταυτόχρονες συνεντεύξεις σε έξι πόλεις: στην Ουάσιγκτον (η κεντρική εκδήλωση που διοργανώθηκε από το Εθνικό Ίδρυμα Επιστημών (NSF), στις Βρυξέλλες (διοργανώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τη συμμετοχή του Ευρωπαίου επιτρόπου για την Έρευνα-Επιστήμη-Καινοτομία Κάρλος Μοέδας), στη Σαγκάη της Κίνας, στην Ταϊπέι της Ταϊβάν, στο Σαντιάγο της Χιλής και στο Τόκιο της Ιαπωνίας.

Δεν είχαμε δει ποτέ ξανά μαύρη τρύπα!

Μέχρι σήμερα η ύπαρξη των μαύρων οπών τεκμαιρόταν έμμεσα από τις βαρυτικές και άλλες επιδράσεις που ασκούν στο περιβάλλον τους, αλλά ποτέ κανείς δεν είχε «δει» τι υπάρχει γύρω από μια μαύρη τρύπα.

Το τηλεσκόπιο ΕΗΤ, που ξεκίνησε να δημιουργείται το 2012, αποτελείται από ένα ευρύ δίκτυο οκτώ διάσπαρτων και συντονισμένων μεταξύ τους ραδιοτηλεσκοπίων σε διάφορα μέρη του κόσμου.

Αυτά δημιουργούν -μέσω της διασύνδεσης τους με τη βοήθεια της συμβολομετρίας και ενός υπερυπολογιστή- ένα ενιαίο τεράστιο εικονικό τηλεσκόπιο με μέγεθος σχεδόν όσο η Γη, το οποίο καταγράφει τις ακτινοβολίες ραδιοκυμάτων που εκπέμπονται από μια μαύρη τρύπα

Με αυτό τον τρόπο, δημιουργείται αρκετή δυνατότητα μεγέθυνσης, ώστε να απεικονισθεί η περιοχή γύρω από μια μαύρη τρύπα, του λεγόμενου «ορίζοντα γεγονότων», πέρα από τον οποίο τίποτε δεν υπάρχει επιστροφή, ούτε για το φως. Μια μαύρη τρύπα είναι μαύρη, ακριβώς επειδή δεν μπορούν να βγουν φωτόνια από εκεί.

Το ΕΗΤ, που έκανε τις πρώτες παρατηρήσεις του το 2017, διαθέτει επιμέρους «μάτια» στις ΗΠΑ (τηλεσκόπια SMT σε Αριζόνα και James Clerk Maxwell σε Χαβάη), Μεξικό (τηλεσκόπιο LMT), Χιλή (τηλεσκόπια ALMA του Ευρωπαϊκού Νοτίου Αστεροσκοπείου και APEX), Ισπανία (τηλεσκόπιο IRAM), Ανταρκτική (Τηλεσκόπιο Νοτίου Πόλου), Γαλλία (Άλπεις) και Γροιλανδία. Στο μέλλον ακόμη περισσότερα τηλεσκόπια αναμένεται να προστεθούν στο δίκτυο του ΕΗΤ, αυξάνοντας περαιτέρω τις δυνατότητές του.

Μέχρι τώρα το τηλεσκόπιο ΕΗΤ έχει στρέψει την προσοχή του σε δύο μαύρες τρύπες

-Στην κεντρική μαύρη τρύπα του γαλαξία μας, γνωστή και ως «Τοξότης Α*» (Sagittarius A* ή εν συντομία Sgr A*), που απέχει περίπου 26.000 έτη φωτός από τη Γη (245 τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα) και έχει μάζα τέσσερα εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου μας, άρα η διάμετρος της εκτιμάται σε περίπου 44 εκατομμύρια χιλιόμετρα, κατά προσέγγιση το 10% του μεγέθους του ηλιακού μας συστήματος.

Αν και φαίνεται μεγάλη, λόγω της απόστασης της από τη Γη, είναι σα να προσπαθεί να φωτογραφήσει κανείς μια μπαλίτσα γκολφ πάνω στη Σελήνη.

Βρίσκεται σε φάση «ύπνωσης», καθώς δεν καταναλώνει ενεργά μεγάλες ποσότητες γειτονικών άστρων και αερίων, σύμφωνα και με όσα αναφέρει το ΑΠΕ – ΜΠΕ.

-Στην κατά πολύ μεγαλύτερη και πιο ενεργή μαύρη τρύπα στο κέντρο του γιγάντιου γαλαξία Μessier 87 (Μ87) στον αστερισμό της Παρθένου, σε απόσταση 55 εκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη, η οποία έχει μάζα 6,5 δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από τον Ήλιο, συνεπώς ο ορίζοντας γεγονότων της είναι πολύ μεγαλύτερος από του Τοξότη Α*.

newsit

thule

Έπειτα από 6,5 δισ. χιλιόμετρα και 13 χρόνια πτήσης, ανήμερα την Πρωτοχρονιά το διαστημικό σκάφος της NASA «New Horizons» αναμένεται να πετάξει πάνω από το ουράνιο σώμα «Ultima Thule» (Έσχατη Θούλη) το πιο απομακρυσμένο ουράνιο σώμα κοντά στον Πλούτωνα που έχουν προσεγγίσει ποτέ οι ερευνητές.

Όπως δήλωσαν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ Έλληνες επιστήμονες που ασχολούνται με το διάστημα, για τους διαστημικούς ερευνητές σε όλον τον κόσμο η πρώτη Ιανουάριου δεν είναι απλά άλλη μια Πρωτοχρονιά.

Το βράδυ της Πρωτοχρονιάς οι «Νέοι Ορίζοντες» το διαστημικό σκάφος της NASA θα βρίσκεται πάνω από το ουράνιο σώμα «Ultima Thule» σπάζοντας ένα νέο ρεκόρ: ένα διαστημικό σκάφος ποτέ άλλοτε δεν έχει φτάσει κοντά σε ένα τόσο μακρινό αντικείμενο στο ηλιακό μας σύστημα.

Το Ultima Thule

Το Ultima Thule, είναι ένα μυστηριώδες σκοτεινό αντικείμενο που βρίσκεται στα όρια του Ηλιακού Συστήματος.

Σε αντίθεση με άλλα αντικείμενα που εντοπίζονται κατά καιρούς από τους επιστήμονες στο Διάστημα, το Ultima Thule παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον διότι το σχήμα του είναι εντελώς ακανόνιστο με βάση τις τεχνικές που χρησιμοποιούν για την παρατήρηση αντικειμένων.

Το «Ultima Thule» βρίσκεται στην ζώνη Kuiper και απέχει περίπου 6,5 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα από τη Γη.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, το ουράνιο αυτό σώμα που βρίσκεται πίσω από τον Πλούτωνα, χρειάζεται 297 χρόνια για μια περιστροφή γύρω από τον ήλιο και έχει διάμετρο 20 έως 30 χιλιόμετρα.

Γύρω στις 19.00 (ώρα Ελλάδος) το διαστημικό σκάφος «Νέοι Ορίζοντες» θα πετάξει πάνω από το «Ultima Thule» με ταχύτητα 14 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο σε απόσταση 3.500 χιλιομέτρων και θα καταγράψει εικόνες. Μεταξύ άλλων, το διαστημικό σκάφος διαθέτει κάμερες υψηλής ανάλυσης, δύο όργανα μέτρησης σωματιδίων και πλάσματος και ανιχνευτή διαστημικής σκόνης.

Λόγω της μεγάλης απόστασης, η μετάδοση όλων των πληροφοριών αναμένεται να διαρκέσει μέχρι το καλοκαίρι του 2020,τονίζουν οι ίδιοι επιστήμονες στο ΑΠΕ –ΜΠΕ.

Το διαστημικό σκάφος «Νέοι Ορίζοντες» ξεκίνησε πριν από 13 χρόνια για να εξερευνήσει τον Πλούτωνα. Πέρασε πάνω από τον πλανήτη τον Ιούλιο του 2015, στέλνοντας φωτογραφίες στη Γη που δεν είχαμε ξαναδεί από συνολικά 30 περιοχές του Πλούτωνα.

Περισσότερα Άρθρα...